Muzeum Pogranicza Śląsko-Łużyckiego w Żarach to gminna jednostka organizacyjna, której siedziba znajduje się w Żarach. Tradycje muzealne w mieście sięgają końca XIX wieku, kiedy to Żarskie Towarzystwo Historyczne zorganizowało pierwszą stałą ekspozycję w 1888 roku. W 1930 roku zbiory zostały przeniesione do zamku Bibersteinów, a podczas II wojny światowej, mimo bombardowań w 1944 roku, eksponaty były zabezpieczone. Wkroczenie Armii Czerwonej i działania szabrowników doprowadziły do rozgrabienia kolekcji, z której tylko niewielka część trafiła do muzeum w Nowej Soli.

      Obecnie działające muzeum zostało założone w 2013 roku, na bazie funkcjonującego od 2005 roku Gabinetu Miasta. Jego siedziba znajduje się w budynku dawnego archiwum przy pl. Kardynała Wyszyńskiego 2. Muzeum prezentuje wystawy archeologiczne z wykopalisk w okolicy oraz eksponaty związane z lokalnym przemysłem, w tym górnictwem węgla brunatnego, produkcją szkła i porcelany oraz browarnictwem. W kolekcji znajdują się także liczne pocztówki, mapy i plany miasta. Dodatkowo, w budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej przy ul. Wrocławskiej 11, znajduje się wystawa dotycząca historii żarskiego garnizonu w latach 1945–2001.